La quarèsima ntel tempo dei nostri noni

Clica qua, par ascoltar o sbassar el àudio.



La quarèsima ntel tempo dei nostri noni


Testo de Jaciano Eccher

    Ntel tempo dei nostri noni, i costumi i zera tanto difarenti del tempo de incoi. Ntela quarèsima, par esémpio, zera giorni de rispeto e riflession, soratuto ntel Mèrcore de Sendre e Vendre Sacro.
Ntel Mèrcore de Sendre, se scomsiea el dì sensa far la colassion, zera degiun fin al mesodì. Non se podea cantar, gridar, ndar pescar e gnanca far zughi che fesse massa bacan; zera dì de star in silénsio e rispeto, parché scominsiea la tribulassion de Gesù.

    In tuta la quarèsima non se ndea a bali e feste. I nostri genitori i contea brute stòrie che sucedea cole persone che le ndea far festa. Me ricordo che el me nono el racontea sempre la stòria dela tosa che la ga balà col diàolo. Zera un vendre de quarèsima, quando una tosa la ze rivada a saver che ghe saria un balo là in fondo dela colònia. I zera tuti zóvani e no i credea mia ntele stòrie che el diàolo el zera lìbero ntel tempo de quarèsima.

    La tosa la se ga pareciada bela, la ga metesto una cotoleta mesa curta, polver de riso ntela fàcia e la ze ndata al balo. Là ntela festa la ga trovà un bel toso e suito i due i ga scominsià a balar e cossì i ga seità tuta la note. Là de na s-cianta ghe ga cascà in tera la borsa che la tosa la gavea in man. Quando la se ga sbassada par ciaparla, la vede che, invesse de scarpe, el toso gavea due brute sate de caval. La se ga nincorta, in quel momento, che la zera drio balar col diàolo.

    El Vendre Sacro zera el dì pì tristo dela quarèsima; parea che fin i oseleti i cantea mia in rispeto al Nostro Signor, che el zera morto. Se ndea tuti in ciesa, squasi sempre a pie, par pregar e ndar ala Via Sacra. Laorar zera un pecà mortal; gnanca la casa i me noni no i scoea ntel Vendre Sacro. El magnar par le bèstie se lo pareciea ntel dì vanti. I racontea anca brute disgràssie che le capitea a quei che i laoresse ntei giorni sacri.

    Carne non se podea mia magnar in gnanca un vendre dela quarèsima, sol pessi. I ghe credea che, se se magnasse carne, zera stesso de magnar la carne del pròpio Gesù. Anca sora questo assunto ghe zera stòrie.
    Con tante brute stòrie che i noni i racontea, zera fàcile convinser noantri a gaver rispeto al Nostro Signor e non far tanto bacan ntele giornade seneréntole dela quarèsima.


A quaresma nos tempos dos nossos avós


    Nos tempos dos nossos avós, os costumes eram muito diferentes dos atuais. Na quaresma, por exemplo, era um período de respeito e reflexão, principalmente na Quarta-Feira de Cinzas e na Sexta-Feira Santa. Na Quarta-Feira de Cinzas, começava-se o dia sem tomar café, jejuando-se até o meio-dia. Não se podia cantar, gritar, pescar nem fazer brincadeiras que fizessem muito barulho, pois naquele dia fazia-se silêncio e reflexão, em respeito ao sofrimento de Jesus.

    Durante a quaresma não se ia a bailes e festas. Pais e avós contavam histórias assustadoras que aconteciam com pessoas que faziam festa. Lembro-me sempre de que meu avô contava a história da moça que dançou com o diabo. Era uma sexta-feira do período da quaresma, quando uma moça ficou sabendo que teria um baile no interior do seu município. Ela e tantos outros jovens não acreditavam nas histórias de que o diabo estaria solto em tempo de quaresma.

    A moça arrumou-se, vestiu-se com saia curta, maquiagem no rosto e foi ao baile. Na festa, encontrou-se com um rapaz muito bonito e imediatamente começaram a dançar, e assim o fizeram durante toda a noite. Em um dado momento, a moça deixou cair a bolsa de suas mãos. Quando se abaixou para pegá-la, viu que, ao invés de sapatos, o rapaz possuía horríveis cascos de cavalo. Deu-se conta, então, de que estava dançando com o diabo.

    A Sexta-Feira Santa era o dia mais triste da quaresma; parecia que até mesmo os pássaros não cantavam, em respeito a Nosso Senhor morto. Todos iam para as igrejas, quase sempre a pé, para rezar e participar da Via-Sacra. Trabalhar era um pecado mortal; nem a casa meus avós varriam na Sexta-Feira Santa. O alimento para os animais era preparado no dia anterior. Eles também contavam histórias horríveis que aconteciam com quem trabalhasse nos dias santos.

    Carne não se podia comer em nenhuma sexta-feira da quaresma, somente peixe. Acreditava-se que, comendo carne, estariam comendo a carne do próprio Jesus. Também sobre essa prática contavam histórias espantosas.

    Com tantas histórias assustadoras assim, ficava fácil nos convencer a respeitar Nosso Senhor e não fazermos alvoroço nos dias cinzentos da quaresma.

Comentários